Menstrüasyon Ürünlerinin Vergilendirilmesine Toplumsal Cinsiyet Perspektifinden Bakmak – Esin Aslanpay Özdemir


Menstrüasyonun tercihe dayanmayan biyolojik bir süreç olması ve bu sürecin hijyenik imkânlar dahilinde yaşanmasının bir toplum sağlığı konusu olması erişilebilirlik ve vergilendirme konusunu tartışmalı hale getirmektedir.

Giriş

Sağlıklı bir yaşam sürmek için kadınların zorunlu olarak kullandıkları menstrüasyon ürünleri üzerinden alınan harcama vergileri, 2000’li yıllarda başlayarak ve özellikle 2015 yılından bu yana önemli bir tartışma konusu haline gelmiştir. Çeşitli kampanyalarla kadınların ve ergenlik çağındaki kızların menstrüasyon dönemlerinde sağlık açısından kullanmalarının zorunlu olduğu ürünlerin tüketimi üzerinden alınan ve “tampon vergisi” olarak anılan vergilerin kaldırılması çağrısı tüm dünyada hızla yayılmıştır.

Biyolojik bir sürecin sağlıklı koşullarda geçirilmesi temel bir insan hakkıdır. Kişisel ve toplumsal iyi oluş açısından bir zorunluluktur. Bu kapsamda kadın hijyen ürünlerinin vergilendirilmesinin, en temelde bir eşitsizlik konusu olduğu söylenebilir. Tüm dünyada toplumsal cinsiyet eşitliği konusu, politika oluşturma alanına önemli ölçülerde yansımışken kadın hijyen ürünlerinin vergilendirilmeye devam edilmesi oldukça tartışmalı bir konudur. Konunun özellikle daha az gelişmiş bölgelerde olmak üzere pek çok toplumda bir tabu olarak algılanması, politika oluşturma sürecini sekteye uğratmaktadır. Biyolojik bir gerçekliğin gündelik dilde de karşılığını bulduğu üzere kirlilik, hastalık, uğursuzluk gibi kavramlarla ilişkilendirilmesi, toplumsal yaşama da benzer biçimde sirayet etmektedir.

Sayı: İktisat ve Toplum Dergisi 131
Sayfa Aralığı: 37-48

Bu makalenin tamamını okumak için satın almalısınız.

Bir cevap yazın