İTD 193. Sayı – Adil Dönüşüm için Adil Bölüşüm


Tanımlamakta zorlandığımız bir dönüşümün içerisindeyiz. Bu dönüşümün istikameti iyiye doğru değil; sinyallerini geçtiğimiz yıllarda gördük, hatta deneyimledik. Afetler, savaşlar, iklim değişimi ve sonu gelmeyen bir küresel kriz birbirini beslerken otokratik rejimlerin aklı firarda liderleri ile büyük teknoloji şirketlerinin karanlık lordlarının iş birliği de içinde bulunduğumuz krizi derinleştiriyor, toplumun yaşam dayanakları tahrip ediliyor. Geçim güvencesinin kaybı, derinleşen eşitsizlikler ve ekolojik yıkım karşısında insanlar korunma arayışına giriyor.

Bu istikameti tersine çevirmenin yolu adil bölüşümden geçiyor. Bunun için gelirin ve servetin nasıl paylaşıldığı kadar, neyin, kimler için ve hangi koşullarda üretildiği de önem taşımakta. Emeğin haklarını güçlendiren, vergi yükünü ödeme gücüne göre dağıtan ve temel ihtiyaçları nitelikli kamusal hizmetlerle güvenceye alan bir iktisadi programa ihtiyacımız var. İklim değişimiyle mücadele de üretimden enerjiye, ulaşımdan barınmaya uzanan bu programın merkezinde yer almalı.

Brezilya’da Lula’nın geçtiğimiz hafta kazandığı seçim zaferi, Bolsonaro çizgisinin otoriter siyaseti karşısında, toplumsal korunma talebinin demokratik bir karşılık bulabileceğine dair umut verdi. Lula’nın yoksulluğun azaltılmasında etkili olan gelir desteği ve istihdam politikaları, bu umudun somut bir dayanağı oldu. Sırbistan’da öğrencilerin adalet ve hesap verebilirlik talebiyle büyüttüğü hareket de toplumsal varoluşun sorumluluğunu üstlenme iradesinin hâlâ canlı olduğunu gösteriyor.

Süregelen krizler karşısında ana akım iktisadın eli kolu bağlı kaldı. Bu yüzden iktisatçıların alternatif arayışlarını çoğaltmaları ve yeni yöntemleri tartışmanın sorumluluğunu üstlenmeleri gerekiyor. Dönüşüm, her alanda gerekli. Ancak emeği, doğayı ve demokrasiyi koruyan kurumları kurduğumuzda ve korumayı öğrenebildiğimizde sürdürülebilir refaha erişebiliriz.

İTD’nin on yedinci yılının ilk sayısında, Ziya Öniş ve Mehmet Ali Demir, Dünya Eşitsizlik Raporu 2026’yı yorumluyor. Funda Barbaros, dönüşümün iklim kriziyle okunması; Murat Türkeş ise Antalya’da gerçekleşecek COP31’in bir etkinlikten öteye geçmesinin gerekliliğini vurguluyor. Bu sayıda ayrıca Ensar Yılmaz’ın Modern Para Teorisi’ne ilişkin kapsamlı yazısına da yer veriyoruz. Katkı veren tüm hocalarımıza teşekkür ederiz.

Bu sayıda, Koç Üniversitesi’nden Bertil Emrah Oder ile Bilkent Üniversitesi’nden Ece Göztepe, yayın kurulumuza katıldı. Hocalarımıza hoş geldiniz diyoruz.

Sevgiyle ve okuyarak kalın.
Serenay Dıraz

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.