Algoritmik İktisat – Demet Topal Koç


Ekonomiyle ilgili hemen her alanda toplanan veri miktarı ve verilerin kompleksliği artmaktadır. Bu durumda, geleneksel ekonominin analiz araçları yerine büyük ve kompleks veriyle çalışabilecek araçlara ihtiyaç doğar.

Giriş

Geleneksel iktisatta temsili, tam rasyonel ve homojen bireyler ele alınmaktadır. Gerçek dünyadaki gibi heterojen bireyler ve bunların oluşturduğu kompleks etkileşimleri modellemenin güç olduğu söylenebilir. Bu konuda pek çok eleştiri yapılarak, çözüm önerileri sunulmuştur. Hesaplanabilir/kompütasyonel ve algoritmik iktisat çerçevesinde kompleksite yaklaşımı ve makine öğrenmesi yöntemleri söz konusu öneriler olarak karşımıza çıkar. Kompleksiteyle iktisadî modellemeler yapılabilmesi bilgisayar bilimindeki gelişmelerle yakından ilişkilidir. Bilgi teknolojilerindeki gelişmeler hesaplanabilir iktisat ile algoritmik iktisadın gelişimini hızlandırmıştır. Ajan bazlı modelleme, kompleksitenin uygulama yöntemlerinden biridir ve iktisadın daha gerçekçi modellenebileceği iddiasındadır. Bu gelişmenin yanı sıra ekonomiyle ilgili veri miktarı ve karmaşıklığı sürekli artmaktadır. Çok miktarda ve kompleks ilişkili verilerin incelenmesinde klasik ekonometrik yöntemlerin yetersiz kaldığı söylenebilir. Bu durumda, makine öğrenmesi yöntemleri kullanılabilmektedir. Ajan bazlı modelleme ve makine öğrenmesinin iktisada uygulanabilmesinde bilgisayarların gelişiminin katkısı büyüktür. Söz konusu bu yöntemleri bilgisayarlarda kullanmamızı sağlayan ve yakın zamanda kullanım kolaylığını önemli ölçüde arttıran algoritmalardır. Bu bağlamda, bu çalışmada öncelikle algoritma tanımı ve tarihçesi ele alınarak, bilgisayarlarda nasıl kullanıldığına, bu uygulamaların iktisattaki yerine ve algoritmik iktisadın tanımına değinilecektir. Daha sonra makine öğrenmesi yöntemleri tanımlanarak, klasik istatistiksel yöntemlerden farkları ele alınacaktır. Ayrıca her iki yöntem için yaygın kullanılan programlar ve yazılım dilleri ile bunların avantajları ve dezavantajları da kısaca açıklanacaktır.

Sayı: İktisat ve Toplum Dergisi 132
Sayfa Aralığı: 110-124

Bu makalenin tamamını okumak için satın almalısınız.

Bir cevap yazın